invoorzorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.

Ondersteuning bij veranderingen in de langdurige zorg.

TeamSHOPP: voor optimalisatie van prestaties en patiëntveiligheid

Gepubliceerd op: | Laatst gewijzigd op:

Effectieve  zorgteams maken optimaal gebruik van informatie, mensen en middelen. Zo kunnen zij uitblinken op het gebied van cliëntgerichtheid, efficiëntie, zorgkwaliteit en medewerkerstevredenheid. Het werken in zo’n team is niet alleen leuk, het levert zorg die we zelf óók zouden willen.

Doel

TeamSHOPP staat voor ‘Team Strategieën en Hulpmiddelen voor Optimalisatie van Prestaties en Patiëntveiligheid’.  Het doel  is om veilige en kwalitatief hoogwaardige zorg door optimaal presterende zorgteams te ontwikkelen waarbinnen teamleden, informatie en middelen optimaal worden ingezet.
Een trainings-‘toolbox’ stelt teammanagers en teams in staat om gericht te werken aan díe houding en dat gedrag, welke zij nodig achten voor een optimaal teamklimaat en beste teamprestaties.
Het  programma is ontwikkeld binnen en voor zorgteams en helpt een ’cultuur-continu-gericht-op-verbeteren’ te creëren. Het combineert procesverbetering en innovatie-implementaties (‘harde kant’) met duurzaam optimaliseren van gedrag en houding op de werkvloer (‘zachte kant’).

Resultaten

Het implementeren van een TeamSHOPP initiatief binnen een afdeling of zorginstelling laat op verschillende niveaus resultaten zien. Na teamtrainingen:

  • werken teamleden beter samen, vanuit een gezamenlijke en gedragen visie
  • presteren zij beter op vooraf bepaalde (team)prestaties
  • maken zij effectiever gebruik van informatie en wisselen deze optimaal uit
  • kan het team beter inspelen op wisselende situaties en omstandigheden

Inbedding van de bewezen teamwork methoden leidt verder tot een groter innovatie potentieel bij medewerkers en dus tot een sneller, beter en succesvoller doorvoeren van initiatieven op gebied van innovatie, cliënt-/patiëntgerichtheid, zorgkwaliteit en –veiligheid.

Teamworkvaardigheden

In het programma TeamSHOPP  worden teamworkvaardigheden getraind, een  combinatie van beproefde veranderkundige methoden in procesverbetering, implementatie en cultuurverandering op de zorgwerkvloer.

Onderzoek naar effectiviteit van zorgteams, dus van teams die bovengemiddeld goed presteren op onder andere zorgkwaliteit en patiëntveiligheid, laten zien dat deze teams en de teamleden hoog scoren op de 3 kerncompetenties:  teamwork Kennis (K), teamwork Vaardigheden (V) en teamwork Attitude (A). Het TeamSHOPP kerncurriculum is erop gericht om deze 3 competenties te optimaliseren. Uit hetzelfde onderzoek, en in de nu al ruim 5 jaar praktijkervaringen met TeamSTEPPS en TeamSHOPP, is verder bekend dat deze 'KVAs'  goed te trainen zijn. Mits binnen teams het voorbeeldgedrag en feedback krijgen en ontvangen hoog in het vaandel staan, is het trainen van de KVA’s in relatief korte tijd te leren.

teamshopp driehoek: met termen prestatie, kennis en attitude bij 3 hoeken vermeld

TeamSHOPP driehoek

De TeamSHOPP driehoek gaat uit van zorginhoudelijke basiskennis. Een belangrijk toepassingsgebied  is het vergroten van de mate waarin zorgverleners zich houden aan evidence based medicine en consensus afspraken m.b.t patiëntveiligheid en zorgkwaliteit.

Implementatie

Fasering

De implementatie van TeamSHOPP volgt 3 fasen:

  • Fase 1: Nul-meting/diagnosefase & optimalisatie
    Het doel van de eerste fase is het creëren van een ideale situatie voor succesvolle verbetering en verandering. Dit betekent onder meer dat het ‘veranderklimaat’ binnen organisatie/afdeling/team wordt gemeten en dat een veranderteam wordt samengesteld bestaande uit enkele sleutelfiguren. TeamSHOPP biedt voor deze fase verschillende (meet)instrumenten, checklists en hulpmiddelen, onder meer voor het organiseren van bijeenkomsten.
  • Fase 2: Planning, training & implementatie
    Wanneer sprake is van een optimaal veranderklimaat, doelen gesteld zijn die door alle betrokkenen gedragen worden, wordt in de tweede fase de daadwerkelijke verandering gerealiseerd. Deze fase verloopt aan de hand van het Actie Plan, waarin tot in detail wordt beschreven wanneer (planning), welke stappen (fasering) worden genomen en door wie (rollen).
    De Implementatie Handleiding biedt het veranderteam en trainers ondersteuning in het opstellen van het actieplan. In deze fase worden ook de evaluatie en meetinterventies gepland om de verander- en verbetereffecten na te kunnen gaan.
  • Fase 3: Borging van resultaten
    De derde fase is gericht op het borgen/zekeren van resultaten. Ook is aandacht voor verdere verspreiding van de nieuwe kennis en ervaring, bijvoorbeeld naar andere teams of binnen de organisatie. Deze fase resulteert in structurele  integratie van teamwork vaardigheden en instrumenten in de dagelijkse werkroutine. Aanvullend op de daadwerkelijke trainingsessies (fase 2) worden in de derde fase de effecten hiervan gemonitord en gemeten. Dit leidt tenslotte tot een continue verbetercyclus en –cultuur binnen de afdeling /het  team.

Vragenlijsten

Het team stelt zelf een ontwikkelprogramma vast op basis van wat zij nodig acht. Meetinstrumenten zoals online vragenlijsten die teamleden invullen en waarvan de uitslag samen wordt besproken, helpen met identificeren van verbeterpunten en maken van concrete afspraken.

  • Verbeter Potentie Vragenlijst (VPV) 
    Korte ‘checklist’ die manager (en team) spiegel voorhoudt m.b.t. mogelijke kansen of juist uitdagingen op gebied van verbeteren en innoveren. Het wordt ondersteund met achtergrondinformatie over (hoe & wat) optimaliseren van verbeterrandvoorwaarden (verbetercultuur) in en rond het team of een afdeling. 
  • Team Assessment Vragenlijst (TAV)
    Identificeert verbetermogelijkheden binnen teams en biedt handvatten om gericht en goed geïnformeerd een keuze te maken voor team / ontwikkelinterventies.
  • TeamWork Attitude Vragenlijst (TwAV) 
    Meet de mate waarin binnen het (zorg)team wordt gedacht over fundamentele aandachtspunten van goed functionerende zorgteams. De vragenlijst is eenvoudig inzetbaar en biedt down to earth discussie-punten, bijvoorbeeld tijdens werkoverleg om richting te geven in teamwork ontwikkeling op de werkvloer.

Meer weten

In voor zorg! is een programma van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en Vilans, Kenniscentrum voor langdurige zorg