invoorzorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.

Ondersteuning bij veranderingen in de langdurige zorg.

Zorggroep de Vechtstreek en ZZWD brengen cultuurverandering in met de cultuurscan

Gepubliceerd op: | Laatst gewijzigd op:

De organisatiecultuur beïnvloedt de prestaties en daarmee de resultaten van een organisatie. Cultuur blijkt vaak een factor waardoor beoogde veranderingen niet doorwerken zoals gedacht. In voor zorg-trajecten beogen een daadwerkelijke transitie van de zorgorganisatie. Cultuur en gedrag spelen hierin dan ook een belangrijke rol. De cultuurscan kan helpen bij het maken van de cultuuromslag.

Draagvlak en krachtig impuls

De cultuurscan is gebaseerd op het werk van Quinn en gebruikt de zogenaamde Organizational Culture Assessment Instrument (OCAI) vragenlijst. De cultuurscan wordt toegepast in de In voor zorg-trajecten van Zorggroep de Vechtstreek en Stichting Zorgcentra Zuidwest-Drenthe (ZZWD).

Veel van de veranderingen die via In voor zorg-trajecten worden doorgevoerd, vergen daadwerkelijk een omslag in cultuur en gedrag: een andere manier van werken, een ander soort organisatie zijn. Het kan daarom verstandig zijn om de huidige en gewenste cultuur in kaart te brengen en dit gezamenlijk te bespreken. Door consensus over de gewenste situatie ontstaat draagvlak en een krachtige impuls tot verandering, zeker als mensen deze zelf uitwerken tot concreet gedrag.

Cultureel vraagstuk

Bij ZZWD wordt de cultuurscan ingezet, met ondersteuning van In voor zorg-coach Maaike Veenvliet. Dat het centraal stellen van de klantvraag iets ander is dan het standaard volgen van roosters en planningen, bleek niet alleen een organisatievraagstuk. Het bleek ook een cultureel vraagstuk.

Gerard Schoep, directeur-bestuurder van ZZWD: ‘We waren een hiërarchische organisatie waar top down werd besloten hoe de medewerkers hun werk moesten doen. We wilden toe naar een grote mate van regelvrijheid voor de uitvoerend medewerkers om écht te kunnen voldoen aan de eisen van cliënt. Dat betekende niet alleen veranderingen voor cliënt en medewerker. Het betekende ook een grote verandering voor de andere mensen in de organisatie tot het bestuur aan toe. Alle leidinggevenden moeten leren loslaten. Dat geldt ook voor mij. Dat gaat dus niet meer alleen over een andere structuur, maar dan kom je echt aan de cultuur van de organisatie.’

Inzicht

De cultuurscan geeft inzicht in waar de organisatie staat. Het gesprek hierover is de essentie van de verandering. De scan op zich, zonder dit met elkaar te delen en er echt betekenis aan te geven, is ‘niks’. Welke elementen van de cultuur willen we behouden, wat houdt dat in, en welke elementen willen we toevoegen, en wat betekent dat concreet? Zo kan het zijn dat het hebben van aandacht voor elkaar als belangrijk element in de cultuur wordt behouden, maar dat de doorgeschoten variant hiervan, het elkaar ‘pamperen’, wordt losgelaten. Wat betekent dit dan? Waar spreek je elkaar op aan? Wat betekent het in gedrag en cultuur om een meer innovatieve of naar buiten gerichte organisatie te willen zijn? Bij ZZWD wordt de scan gebruikt in combinatie met de teambarometer en de medewerkersmonitor, zodat ook zichtbaar wordt hoe het traject in de gehele organisatie doorwerkt. Welk gedrag verandert er concreet?

Reflectie-instrument

Ook Zorggroep de Vechtstreek zet de cultuurscan in, met ondersteuning van In voor zorg-coach Marja van Berkel. Het wordt als reflectie-instrument gebruikt binnen de gehele organisatie. Ook daar wordt de cultuur en gedragsverandering als essentieel gezien.

Peter van der Meer, directeur-bestuurder van Zorggroep De Vechtstreek, beseft dat de verandering tijd kost. ‘Het is een cultuuromslag. We moeten ons leren committeren aan een nieuwe werkwijze. Medewerkers moeten zelf verantwoordelijkheid en meer betrokkenheid bij het grotere geheel gaan voelen. Ze moeten de kans krijgen mee te denken. Ook scholing is hieraan verbonden. Want ik wil dat het beklijft. Het In voor zorg-traject dient als voorbeeld voor de toekomst.’

Downloads

Meer weten

Literatuur/bronnen: Onderzoeken en veranderen van organisatiecultuur, Kim S. Cameron en Robert. E. Quinn; Academic Service 2010


 

Tags

In voor zorg-deelnemer

In voor zorg! is een programma van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en Vilans, Kenniscentrum voor langdurige zorg