pdfImpressie bestuurdersbijeenkomst Zorg op Afstand juni 2011
Op 16 juni 2011 vond de bestuurdersbijeenkomst Zorg op Afstand plaats. De bijeenkomst is georganiseerd met het doel bestuurders van zorginstellingen in de gelegenheid te stellen kennis te delen over dit onderwerp. De sprekers van de bijeenkomst waren Annemarie van Hout, beleidsadviseur bij de zorginstelling van Careyn, en Eitel Homan, lid van de Raad van Bestuur van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). In totaal hebben 17 bestuurders en directeuren van organisaties uit de langdurige zorg deelgenomen.
Ervaringen met Zorg op Afstand bij Careyn
De bijeenkomst begon met een inleiding van Annemarie van Hout van de zorginstelling Careyn uit Utrecht. Zij vertelde over de ervaringen van Careyn met zorg op afstand in de thuiszorg en over de financiering.
Sinds een aantal jaren maken cliënten van deze instelling gebruik van beeldschermzorg, die zeer laagdrempelig is ingericht. Tot de doelgroep behoren ook ouderen die geen of weinig computerkennis hebben. Zij kunnen via 4 aanklikbare velden informatie krijgen of beeldcontact maken met een verpleegkundige. Beeldschermzorg behoort inmiddels tot het reguliere aanbod van Careyn. In oktober 2010 waren 110 mensen aangesloten. Bij de financiering is gebruik gemaakt van verschillende financieringsbronnen waaronder de beleidsmaatregels voor screen to screen, innovatie en zorginfrastructuur van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).
Uit de ervaringen van de organisatie blijkt dat de videocommunicatie zowel bij personeel als bij cliënten tot tevredenheid heeft geleid. Gevoel van veiligheid, tijdswinst voor de verpleegkundige en persoonlijk contact zijn de voordelen. Over de preventieve effecten op lange termijn, zoals een dalende zorgbehoefte en het terugdringen van eenzaamheid, valt nog niet veel te zeggen. Hier is longitudinaal onderzoek voor nodig. Andere relevante bevindingen uit de discussie zijn:
- het belang van draagvlak in de organisatie bij personeel voor het gebruik van technologie
- nieuwe richtlijnen en de nieuwe rol van de verpleegkundige die ontstaan, omdat er geen sprake meer is van fysieke nabijheid
In het gesprek met de deelnemers kwam ook de vraag naar mogelijkheden van een structurele financiering naar voren. Dit onderwerp stond centraal tijdens het tweede deel van de bijeenkomst.
Mogelijkheden van structurele financiering van Zorg op Afstand
Eitel Homan van de Nederlandse Zorgautoriteit gaf een overzicht van de bestaande regelingen om innovatie in de zorg te financieren. Speciale aandacht was er voor de aflopende experimentele screen-to-screen beleidsregel die loopt tot 1 januari 2012. Eitel Homan gaf aan dat extramurale zwaartepakketten (EZP) op de langere termijn in de thuiszorg de basis van de financiering zullen gaan vormen. Tijdens de discussie toetste de heer Homan het idee om de experimentele beleidsregel screen to screen om te zetten in een structurele regeling die geldig is totdat de EZP-besluitvorming is afgerond. Dit werd door de deelnemers goed ontvangen.
Tot nu toe was de regeling bestemd voor ouderen met een zorgindicatie en uitsluitend voor videocommunicatie. De aanwezige vertegenwoordigers van zorgorganisaties voelden veel voor uitbreiding naar andere vormen van zorg op afstand, zoals leefstijlmonitoring en andere doelgroepen zoals chronisch zieken.
Andere dilemma’s en specifieke aandachtspunten voor de financiering van zorg op afstand die in de bijeenkomst aan de orde kwamen waren:
- Moet de beleidsregel arbeidsbesparing of innovatie stimuleren? Vanuit het NZa is het uitgangspunt dat het initiatief voor innovatie niet bij de overheid ligt, maar bij zorgorganisaties.
- Financiering van screen-to-sreen heeft tot nu toe niet geleid een efficiënte inzet van de tijdswinst. De tijdsbesparing wordt zelden ingezet voor zorg aan meer cliënten.
- Begrenzing van de financiering van de technologie: wanneer is het consumentenelektronica en wanneer is het zorginfrastructuur. De maatregel is niet bedoeld voor financiering van consumentenelektronica.
Inmiddels is de beleidsregel uitgebreid naar andere groepen dan ouderen. Het is nog onduidelijk of het ook uitgebreid wordt naar andere vormen van domotica. Binnenkort komt er meer duidelijkheid over de beleidsregel na 2012.
Deelnemers aan de bijeenkomst waardeerden de aandacht van In voor zorg! voor het thema Zorg op Afstand.
Meer weten
Bekijk de presentaties van de bijeenkomst Zorg op Afstand:
Programmabrief langdurende zorg, hoofdstuk 1.10 (pdf)
Beleidsregel screen-to-screen tot 2012 (pdf)
Heeft u vragen over deze bijeenkomst of over Zorg op Afstand, neem dan contact op met Glenda Westzaan, kennismanager Zorg op Afstand bij In voor zorg!: g.westzaan@vilans.nl
