Vormen van domotica in de gehandicaptenzorg

In de gehandicaptenzorg zijn talrijke toepassingen van domotica beschikbaar. Daar vervullen ze belangrijke functies. Ze vormen een alternatief voor traditionele maatregelen die bewoners beperken in hun vrijheid. Ze ondersteunen zorgverleners bij hun zorgtaken, waardoor ‘s nachts minder personeel nodig is om toezicht te houden. De gehandicaptensector bracht domotica voor zorg al in de praktijk voordat het woord bestond. In eerste instantie was het bedoeld ter ondersteuning van de zorg binnen de instelling. Daarna is domotica verder ontwikkeld en tegenwoordig wordt het ook toegepast buiten de muren van de instelling.

Er zijn diverse domotica-toepassingen voor mensen met een verstandelijke en/of lichamelijk beperking. De combinatie van handicaps stelt eisen aan de toepassing. Maatwerk staat voorop. Belangrijk is om voor elke persoon de oplossing te vinden die past bij zijn of haar mogelijkheden.

Mogelijkheden zijn bijvoorbeeld:

• Persoonlijke hulpmiddelen
  Hulpmiddelen die nodig zijn om bepaalde taken uit te voeren, zoals eten en drinken
• Technologie voor woonactiviteiten
  Technieken waarmee mensen hun omgeving kunnen besturen. Bijvoorbeeld op afstand het licht bedienen en de deur van het slot doen
• Technologie voor zorg en begeleiding
  Zoals akoestische bewaking in de nacht, gecombineerd met cameraregistratie
• Communicatietechnologie
  Bijvoorbeeld videocommunicatie voor contact op afstand tussen bewoner en zorgverlener

Toezicht in complexen en woningen

Toen de nadruk nog lag op de intramurale zorg, bestonden instellingen uit grote complexen met veel paviljoens. Die lagen verspreid over het terrein van de instelling. Medewerkers hielden ’s nachts vanaf een centrale plek toezicht op de bewoners van alle locaties. Dat gebeurde met een akoestisch meldingssysteem. De nachtdienst kreeg een waarschuwing als op een locatie geluid werd opgevangen dat hard klonk en lang duurde. De nachtzorg kon het geluid dan terugluisteren. Ook konden zij via microfoons op de afdeling luisteren of er iets aan de hand was. Later is die voorziening uitgebreid met camera’s. Sindsdien kan de nachtzorg de geluiden verifiëren met beeld.

Inmiddels is een groot deel van de gehandicaptenzorg extramuraal geworden. In de woningen wordt vaak gebruikgemaakt van de akoestische bewaking. Die is voor deze toepassing verder ontwikkeld en verfijnd.

Meer weten

Website Domitica wonen en zorg (externe link)

Dit is de website van de Kenniscirkel Domotica voor Wonen en Zorg/Zorg op afstand van Vilans. Daarop staat ook informatie over domotica in de gehandicaptensector. Een deel van de informatie is openbaar. De meeste informatie is alleen toegankelijk voor organisaties die een abonnement hebben op de kenniscirkel. Hoe u zich kunt abonneren, leest u op de website.