invoorzorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.

Ondersteuning bij veranderingen in de langdurige zorg.

Op werkbezoek bij De Stijl in Den Bosch: Maatschappelijk Steunpunt nieuwe stijl

Gepubliceerd op:

De Reinier van Arkelgroep wil een sociale infrastructuur scheppen die mensen klaarstoomt voor participerend burgerschap. Daarom heeft de GGZ-instelling haar centra voor dagactiviteiten (DAC) omgevormd tot Maatschappelijke Steunpunten. De Maatschappelijke Steunpunten komen samen onder de naam Demarrage. De Stijl in Den Bosch is er een van.

In de keuken van De Stijl is Björn aan het werk. Hij is de conciërge; hij doet de vuilnis en zorgt ervoor dat het pand opgeruimd en schoon blijft. 8 jaar geleden werd hij opgenomen bij de Reinier van Arkelgroep; voordien werkte hij als vormgever in de reclame. Behalve bij De Stijl is hij ook vrijwilliger bij trefpunt Oost. Het gaat goed met hem en hoewel hij heel graag een betaalde baan zou hebben, is het reguliere arbeidsproces voorlopig een brug te ver. ‘Ik ben iemand die zegt wat hij denkt. Dat gaat niet altijd goed samen met andere mensen. Fulltime aan het werk zou bovendien te veel verantwoordelijkheid voor mij zijn; dat ik er iedere dag moet zijn, ook als het niet zo goed gaat.’

Maaltijd

Bij De Stijl is het deze morgen een drukte van jewelste. Mensen lopen in en uit voor een kopje koffie waarvoor ze 25 cent betalen. ’s Middags kunnen zij mee-eten voor 2 euro. In de keuken staan 2 Marokkaanse dames die iedere week koken in ruil voor het gebruik van de keuken op vrijdag, wanneer ze met een grote groep Marokkaanse vrouwen koken. Het is 1 van de voorbeelden waaruit blijkt hoe De Stijl langzaam versmelt met andere geledingen in de maatschappij; de Marokkaanse dames hebben verder geen relatie met de Reinier van Arkelgroep.

Coaches en deelnemers

Karien Leermakers is een van de 7 parttime coaches die met elkaar de professionele krachten vormen. Karien doet nog 2 uur ‘echte’ dagbesteding per week, de overige 22 uur is ze verspreid over vier dagen aanwezig. ‘Coach’ heten de voormalige activiteitenbegeleiders tegenwoordig. Vandaag heeft Karien enkele deelnemers bijeen getrommeld voor een gesprek over dagbesteding nieuwe stijl, De Stijl dus. Naast Björn zijn dat Diana, Clementine en later ook nog Walter. Ze zijn allemaal blij dat ze hier een taak hebben. Er zijn deelnemers met taak die vrijwilligerswerk doen en vrijwilligers van buiten. Het is de bedoeling dat de deelnemers met een taak straks allemaal worden aangeduid als vrijwilliger. Niemand wordt op de stijl nog cliënt genoemd. In het woord deelnemer zit actie en samenwerking.

Veel prikkels

Deelnemers mogen hier iedere dag komen. Vrijwilligers niet meer dan twee dagdelen omdat het aansturen van een vrijwilliger veel werk is. Sommigen zijn bovendien te dominant aanwezig, waardoor problemen kunnen ontstaan met deelnemers. Dat wijst de ervaring inmiddels uit. Diana doet 3 dagen deeltijdtherapie, de overige dagen is zij hier. Ze staat achter de bar en geeft workshops make-up en cakejes bakken. Ze voelt zich hier als een vis in het water. ‘Ik let goed op hoe mensen in hun vel zitten. Als ik denk dat het wat minder gaat, dan maak ik een praatje. Als ik denk dat het echt niet goed gaat, dan geef ik dat door aan een coach.’

Iedereen heeft een persoonlijke coach, maar ze kunnen ook terecht bij de coach die die dag aanwezig is, het aanspreekpunt van de dag. De coaches signaleren het als mensen overprikkeld raken en stellen dan bijvoorbeeld voor om thuis even bij te komen. Even afstand te nemen van alles wat hier gebeurt.

Gastvrouw

Diana heeft een VERS-training gevolgd, net als Björn en Walter. De methode is ontwikkeld voor mensen met een emotieregulatiestoornis, waaronder borderline. Ze heeft geleerd eerst te observeren voordat ze handelt. ‘Ik sta positiever in het leven, het helpt.’ Björn zegt dat veel mensen wel symptomen herkennen van de persoonlijkheidsstoornissen, maar dat het bij de mensen hier net een stapje verder gaat. Psychisch kwetsbaar zoals dat heet, daarin herkennen zij zich.

Clementine leidt nieuwe mensen rond bij De Stijl. Ze woont in een beschermd-wonencomplex. 4 jaar komt ze nu hier. Ze doet aan veel activiteiten mee, van toneelspelen, dans- en ontspanning en een gespreksgroep. Als gastvrouw maakt ze met nieuwe mensen een praatje, zodat zij zich op hun gemak zullen voelen. Meteen bij binnenkomst van de verslaggever is ze alert; ze signaleert onmiddellijk een nieuw gezicht en verwelkomt die met een vriendelijke en ontwapenende glimlach, die de bezoeker meteen op haar gemak stelt. Walter is een soort vliegende keep. Al 3 jaar komt hij hier, wat langer geleden kwam hij terecht bij de Reinier van Arkelgroep. Hij neemt onder meer deel aan de deelnemersraad; dat wat we in de zorg vroeger de cliëntenraad noemden.

Integratie met de wijk

Bij de deelnemersraad, die iedere 2 maanden vergadert, is altijd wel een coach aanwezig. Teamleider Marion Raaymakers komt regelmatig langs of Annemarie Eeftink, de manager van Demarrage. Alles wat verandert in de langdurige zorg komt voorbij en dus ook de veranderende rol van de organisatie in de buurt. Ook Diana neemt deel aan de deelnemersraad. Erg fijn om te doen, vindt ze dat. Zowel Walter als Diana nemen deel aan de buurtcommissie, die bedenkt hoe de integratie met wijkbewoners vorm kan krijgen.

Diana: ‘We organiseren onder meer met Pasen en met Kerst een open inloop. Het loopt nog niet storm; we krijgen niet zo veel mensen uit de buurt over de vloer. Maar dat moet natuurlijk groeien.’ Het pleintje waar De Stijl aan ligt, leent zich goed voor wijkgerichte bijeenkomsten zoals braderieën of buurtfeesten. Dat lijkt een heel goede gelegenheid om op een natuurlijke manier de contacten met de buurt te verstevigen.

Voedselbank

En zo liggen er meer maatschappelijke dwarsverbanden. Voor het bloemschikken bijvoorbeeld, krijgt De Stijl bloemen via de Voedselbank. De bloemstukken die deelnemers maken, worden onder meer verkocht voor 2 euro bij de begraafplaats. Iedere week gaat er ook een bloemstuk naar iemand in de wijk die dat verdiend heeft.

Stagiaires zijn er ook; van de sociale opleidingen in Den Bosch. Ze beginnen vaak met meedraaien achter de bar; dat is immers de plek om te zien wat er allemaal gebeurt. Karien vindt het wel eens jammer dat ze na een aantal maanden weer weggaan, want ze brengen een eigen elan mee. Ze schat dat er zo’n 150 mensen per week over de vloer komen bij De Stijl. ‘Een derde van hen zijn mensen die er vaak zijn, de overigen zien we minder frequent. Sowieso hebben ze verschillende doelen. Sommigen komen alleen eten, anderen voor een activiteit. Weer anderen zijn hier zo vaak mogelijk. Mensen die in de buurt wonen of juist uit een andere wijk hier naar toe komen.’ Allemaal voelen ze zich hier thuis en dat blijkt een wezenlijke functie voor hen. Zoals iedereen zich thuis wil voelen in werk of andere dagelijkse omgeving.

Vooruitgang

Karien zegt dat behoud soms ook al vooruitgang betekent. ‘Als mensen maandenlang geen terugval hebben, maar hun situatie zich stabiliseert, is dat soms ook al een stap in hun ontwikkeling. Als we daaraan kunnen werken, hebben we voor die mensen al een geweldige functie. Dat is voor de buitenwereld niet altijd zichtbaar, dat vind ik wel eens jammer. Soms hebben mensen al van alles geprobeerd, trainingen en cursussen, therapieën en begeleiding, dan komen ze hier en knappen ze op. Dan hebben we een doel bereikt, al is het niet meteen een betaalde baan. Ik hoop dat onze toekomstige financiers dat zullen zien.’

Verslag door: Ellen Kleverlaan

Meer weten

Dossier(s)

Tags

In voor zorg-deelnemer

In voor zorg! is een programma van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en Vilans, Kenniscentrum voor langdurige zorg