invoorzorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.

Ondersteuning bij veranderingen in de langdurige zorg.

Meedoen in Zeist brengt inwoner dichter bij eigen geluk

Gepubliceerd op: | Laatst gewijzigd op:

De wijk Noord in Zeist redzaam maken. Welzijnsstichting MeanderOmnium wil dat bereiken via geluksgericht werken. In het project Meedoen in Zeist bouwt de stichting met drie zorgaanbieders succesvol aan een stevige sociale infrastructuur. ‘Een kookclub die door bewoners is opgericht, telt inmiddels al 35 leden.’ Een nieuwe methode die mensen in een sociaal isolement opspoort en aanspoort hun dromen te volgen. Dat is in het kort de kern van geluksgericht werken. MeanderOmnium omarmt deze benadering van kwetsbare mensen. Jannie Smit, stafmedewerker Strategie bij de welzijnsstichting: ‘We geloven in de kracht van mensen. En dat ze hun ambities, dromen en capaciteiten waar kunnen maken. Dat is niet alleen goed voor henzelf, maar ook voor de onderlinge verhoudingen in de wijk.’

Juist prikkelen

In de praktijk vraagt de methode om een andere benadering van kwetsbare mensen. Smit: ‘Gechargeerd gezegd: de professional heeft aangeleerd om voor kwetsbare mensen te zorgen. Geluksgericht werken staat haaks op deze aanname. Professionals moeten een inwoner juist prikkelen zijn ‘geluk’ op te zoeken. Waar wordt hij blij van? Hoe ziet zijn ideale dag eruit en wat kan hij zelf doen om dat te realiseren? Zo stimuleren we mensen om weer de verantwoordelijkheid te nemen voor hun eigen geluk.’

Kracht van de inwoner

Vijf jaar geleden besloot MeanderOmnium een ander pad in te slaan. Smit: ‘In plaats van de activiteitenbenadering zijn we ons meer en meer gaan richten op samenlevingsopbouw. Op preventie, de kracht van de inwoner en het opbouwen van een buurtnetwerk. Onze aandacht ging naar het werken aan een prettige, veilige wijk waar mensen samen wonen en leven. Waar iedereen kan en wil meedoen. In zo’n vitale wijk kunnen bewoners onderling hulpvragen vaak zelf oplossen en wordt het vangnet van de overheid pas gebruikt als het echt niet anders kan. We maakten toen kennis met het gedachtengoed en de positieve resultaten van geluksgericht werken dankzij een bewoner die een burgerinitiatief opstartte. Hij hielp mensen uit hun sociale isolement met deze aanpak. We omarmden het gedachtengoed en proberen het sindsdien een plek te geven binnen onze organisatie. Dat de methode bijdraagt aan de transformatie waar we nog midden in zitten, hadden we destijds niet kunnen voorzien.’

Volgende stap in transformatie

Met geluksgericht werken speelt MeanderOmnium eigenlijk al in op de volgende stap in de transformatie. ‘De houding van ‘zorgen voor’, kantelt naar ‘zorgen dat’. Maar geluksgericht werken gaat nog iets verder’, zegt Smit. ‘Het is volgens ons dé manier om de eigen kracht van de inwoner blijvend te stimuleren.’ Toch ziet ze het nog niet snel de standaard-aanpak worden binnen de branche. ‘De infrastructuur in de achterliggende organisatie is hier nog niet op aangepast, en dat merken we. Als de problematiek verschillende domeinen betreft, dan komt de financiering ook uit verschillende potjes. We zijn nu met de gemeente in gesprek om de afzonderlijke financieringsstromen zoals de uitkeringen en de Wmo wat dichter bij elkaar te brengen.’

Vraag leidend voor aanpak

De werkgroep van Meedoen in Zeist bestaat uit professionals uit zorg en welzijn en is gevestigd in een wijkcentrum. Niet het aanbod, maar de vraagt dicteert de aanpak van de teamleden. Wijkconsulente Elice Schut: ‘Ik richt me in eerste instantie op het individu. Om die op gang te helpen zet ik het gedachtegoed van geluksgericht werken in. Dus niet meer denken in trajecten, of direct oplossingen aandragen, maar degene tegenover me stimuleren zelf na te denken. Door open vragen te stellen en door te vragen. Dat is wennen. Niet alleen voor mij, maar ook voor de inwoner. Zijn houding kan nog wel eens afwachtend zijn: “je krijgt hiervoor betaald, dus ik wil dat je iets voor me regelt”. Maar zo werkt deze aanpak niet. Niet iedereen wordt blij van een van de vaste groepsactiviteiten. En blij moeten ze wel worden, anders heb je op de lange termijn niet veel effect van de aanpak. Zelf moet ik ook nog loskomen van de vanzelfsprekendheid om iemand een pasklare oplossing te bieden. Ik wil me niet verschuilen achter regeltjes en protocollen, ik wil de mens centraal stellen.’

Waardevol bewonersnetwerk

Het mag dan wennen zijn, maar de resultaten rechtvaardigen alle genomen moeite. Schut: ‘Degenen die werk maken van hetgeen hen blij maakt, leven zienderogen op. Als er geen activiteit in ons aanbod zit die aansluit bij hun droom, moedigen we ze aan zelf iets te organiseren. Er zijn bijna altijd mensen die hun passie delen en mee willen doen. Dus het mes snijdt aan twee kanten: de zelfstandigheid heeft een positieve impact op hun zelfvertrouwen, en de activiteit creëert mogelijkheden voor de buurt.’ Als gevolg van deze aanpak zijn in Zeist Noord inmiddels al diverse eet- en hobbyclubs opgestart. ‘Van én voor wijkbewoners, niet op initiatief van de welzijnsstichting. Er zit een kookclub tussen die al 35 buurtbewoners telt. Dat is niet alleen gezellig, het biedt ook een waardevol netwerk voor de bewoners onderling.’

Opbouw van samenleving

De positieve resultaten ontgaan ook de bestuurders van de deelnemende organisaties niet (zie kader). Jannie Smit: ‘Zij staan pal achter onze aanpak. Ze zien dat het niet alleen financieel wat oplevert, maar ook dat het van waarde is voor de opbouw van de samenleving. Daarom maken ze tijd en geld vrij om dit project voort te zetten. Terwijl dat ergens betekent dat ze moeten snijden in eigen vlees. Ze raken omzet kwijt omdat we proberen zorg af te bouwen en terug te brengen naar het collectief, de wijk. Ik bewonder het lef van deze organisaties.’

De wijk Noord is na twee jaar Meedoen in de Zeist echt sterker geworden, zegt Elice Schut. ‘Bewoners zijn veel actiever. Er zit ontzettend veel kracht in de wijk. Onderling, als professionals, zie je ook dat mensen uit hun kokertjes komen. Iedereen werkt breder. We werken echt samen, dat is heel leuk.’

Meer weten

Dossier(s)

Tags

In voor zorg-deelnemer

In voor zorg! is een programma van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en Vilans, Kenniscentrum voor langdurige zorg