invoorzorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.

Ondersteuning bij veranderingen in de langdurige zorg.

Leiderschap

3 zorgmedewerkers met elkaar in gesprek

De veranderingen in de sector langdurige zorg en de bijbehorende uitdagingen voor zorgorganisaties vragen om een andere manier van leidinggeven.

Leiderschap komt steeds meer in de plaats van traditioneel management: niet meer beheren, plannen en controleren, maar medewerkers in staat stellen om hun werk zelf in te richten en hun prestaties zelf te verantwoorden. De nieuwe leiders in de zorg krijgen hierdoor een andere rol, een andere positie en een ander profiel. Persoonlijke ontwikkeling en gedrag krijgen een prominente plek.

Wat is het type leider van de toekomst en wat heb je nodig om de veranderslag te maken? Dit dossier bevat informatie, voorbeelden en tools die u helpen bij het maken van de veranderslag.

Van management naar leiderschap

Er is een ontwikkeling gaande van management naar leiderschap. Dit houdt in:

  • Van plannen en budgetteren naar richting vaststellen en mensen op één lijn brengen
  • Van aansturen, controleren en problemen oplossen naar motiveren, inspireren en empoweren 
  • Van directief naar interactief
  • Van macht o.b.v. een hiërarchische positie naar invloed o.b.v. voor allen zichtbare kwaliteiten
  • Van regelmaat, voorspelbaarheid en korte termijn resultaten naar het tot stand brengen van echte, vaak omvangrijke verandering

De leiders van de toekomst zijn dienende of coachende leiders (of tussenvormen hiervan). Zij zijn er voor de mensen om hen heen en zij helpen hen het beste uit zichzelf te halen. De mate waarin zij verantwoordelijk zijn voor teamresultaten, betrokken zijn bij besluitvormingen en een actieve rol hebben in het oplossen van problemen kan verschillen. Over het algemeen heeft een dienende leider hierin een grotere rol en blijft een meer coachende leider meer op afstand. Leiderschap is faciliterend: alleen daar waar nodig, wordt leiderschap toegevoegd.

Het is de kunst om – steeds opnieuw - de keuze te maken voor de passende vorm van leiderschap, of een combinatie van vormen. Welke stijl passend is, hangt af van aspecten zoals competentieniveaus van medewerkers, de visie van de organisatie en bijvoorbeeld de fase van een verandertraject. Bijna altijd worden elementen uit verschillende leiderschapsstijlen gecombineerd.

De leiderschapsstijl kan verschillen per team, en hij kan in de loop der tijd veranderen. Naarmate bijvoorbeeld medewerkers (wennen aan) zelfstandiger werken, kan de manier van leidinggeven steeds meer ontwikkelen naar coachend leiderschap.

Leiderschap en ...

In voor zorg! is een programma van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en Vilans, Kenniscentrum voor langdurige zorg