invoorzorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.

Ondersteuning bij veranderingen in de langdurige zorg.

Sutfene schakelt door naar integrale teams

Gepubliceerd op: | Laatst gewijzigd op:

Geen kwaad woord over Sutfene. 'Mijn tante van 95 woont hier. Ze is dement. Perfecte zorg, ze hebben hier goed zicht op psychische problemen en ze begrijpen wat deze mensen bezighoudt', zegt Coos Blokhuis. De tante van Coos Blokhuis en andere cliënten met psychogeriatrische klachten gaan kennismaken met een nieuwe aanpak. Bij Sutfene gaan de medewerkers - verdeeld over 50 kleine teams - in zelfstandigheid, integrale zorg bieden aan de cliënt. Daar is een intensief begeleidingstraject door In voor zorg! aan vooraf gegaan.

De essentie van de vernieuwing: niet de muren van de afdeling bepalen de horizon, maar de cliënt in de wijk en de samenwerking met andere partners in die wijk. Voor de cliënt krijgt de zorg letterlijk weer een gezicht. Cliënt, mantelzorgers en verzorgenden kennen elkaar. Daardoor zal sneller en beter ingespeeld worden op wensen en mogelijkheden.

50 teams, 6 wijkmanagers

Sutfene organiseert wonen, zorg, behandeling en welzijn in Zutphen en omgeving. Er werken 1100 medewerkers en 500 vrijwilligers.

Sutfene was, net als vele andere zorginstellingen, een traditionele productgerichte organisatie. Het idee om intra- én extramurale teams zelfstandig en integraal te laten werken bestond al langer. Er werden in voorgaande jaren voorzichtig eerste stappen gezet. Op die ontwikkelingen bouwden de coaches van In voor zorg! voort toen zij in 2012 deze transitie gingen begeleiden.

Inmiddels heeft Sutfene een nieuwe strategische koers bepaald en zijn er wijzigingen aangebracht in de topstructuur. Er heeft een herijking plaatsgevonden op de kernwaarden en de visie. Wat de topstructuur betreft, naast de Raad van Bestuur en Finance & Control is er een MT bestaande uit 6 nieuwe wijkmanagers die leiding geven aan de 50 IST-teams (Integrale Sutfene Teams) in 6 regio’s. Voorheen zat er tussen het MT en de medewerkers in de zorg een extra managementlaag. De wijkmanager heeft daarnaast organisatiebrede thema’s in zijn portefeuille zoals automatisering, of HRM. Er is een zeer beperkte stafdienst, bestaande uit enkele medewerkers.

Besef van zelfsturing

Met teamsessies, intervisie, trainingen en managementbijeenkomsten zijn teams door In voor zorg! voorbereid op het nieuwe werken. Met de kleuren-methode van Van Amelsvoort wordt daarbij de vinger aan de pols gehouden.

Projectmanager Bettien Ravenshorst: 'In de blauwe fase is nog maximaal management nodig, in oranje is dat al minder. In 2014 moet het groen zijn en moeten de integrale Sutfene teams hun draai hebben gevonden.' Het perspectief voor de nieuwe teams is aantrekkelijk: korte beslislijnen, meer gelegenheid voor medewerkers om zelf van alles te regelen. 'De bewustwording begint nu te groeien. En met die bewustwording zie je ook dat er volop wordt overlegd. Tussen de nieuwe teams, maar ook met de ondersteunende diensten. Hoe gaan we het doen? Wat zal waarschijnlijk wel werken en wat niet? Mensen vinden het spannend!', aldus Bettien.

Koploperteams

Organisatiebreed zijn - met ondersteuning van In voor zorg! – de kaders voor de integrale Sutfene teams geformuleerd. De uitwerking daarvan gaat plaatsvinden in koploperteams. 12 van de 50 teams die zichzelf daarvoor hebben aangemeld gaan op ontdekkingstocht om zo het pad te banen naar integrale zelfverantwoordelijkheid. De andere 38 teams zullen daar later op aansluiten. De teams zijn een weergave van drie zorgdomeinen die door de overheid onderscheiden worden: complexe langdurige zorg, kortdurende herstelgerichte zorg en extramurale zorg.  Ook in dit traject krijgt Sutfene advies en ondersteuning van coaches van In voor zorg!. Bettien: 'Ingewikkeld is dat alle processen in de organisatie in elkaar grijpen. Als je aan het ene touwtje trekt, verandert er ook ergens anders iets. Om het overzicht te houden en keuzes te maken is hulp van onze In voor zorg! coaches onontbeerlijk. De neiging is af te gaan remmen, om zo grip te houden op wat er speelt. Dat helpt echter meestal niet, integendeel. Goed wanneer de coaches ons een spiegel voorhouden. Goed ook om te zorgen alle eindjes bij elkaar te houden.'

Zorgen over extra inzet familie

Het concept van 50 Sutfene-teams zit gedegen in elkaar. In september en oktober spraken de wijkmanagers over de nieuwe manier van werken met familieleden. Zo ook op de locatie Coehoorn waar wijkmanager Rick van Geffen en controller Jan te Damme uitleg gaven. 'In voor zorg! helpt ons om meer vanuit de cliënt te kunnen werken', liet Jan te Damme weten. Rick van Geffen verwees in zijn toelichting op het nieuwe werken van de 50 teams regelmatig naar een grotere inzet van vrijwilligers en familieleden. En daarmee raakte hij een gevoelige snaar. 'Maar dat gebeurt al volop. We gaan samen tuinieren en drinken met elkaar koffie', zo vertelde een dochter van een cliënt. Rick van Geffen: 'Maar er zijn zoveel andere dingen mogelijk dan alleen maar samen koffie drinken. De duo-fiets staat nog vaak doelloos in de kelder. Vrijwilligers zouden ook een stukje kunnen gaan fietsen met een cliënt om dan onderweg een kopje koffie te drinken'.

Familieleden staan, zo bleek, absoluut open voor het feit dat met minder geld er anders gewerkt moet gaan worden. En ook zien ze wel degelijk dat werken met kleinschalige teams in dit perspectief de beste optie is. Maar zorgen blijven, met name over die verwachte extra inzet van de familie. Een mevrouw tijdens de voorlichtingsavond: 'Ik kom hier vijf keer per week en ik zie steeds dezelfde vier mensen die vrijwillig komen helpen. Hoe moet dat nou als jullie straks nog meer van ons verwachten?'

Kwartje begint te vallen

Het is een complexe veranderoperatie bij Sutfene. Als het aan de familie ligt, moet met name het aspect van het vrijwilligerswerk snel duidelijker worden neergezet, zowel qua concept als qua draagvlak.
Ondertussen zijn de medewerkers klaar voor de nieuwe aanpak. Bettien: 'Door de aandacht te richten op het waarom van de verandering, vallen voor medewerkers nu zo langzamerhand de puzzelstukjes op hun plaats. Dit is niet enkel een kwestie van bezuinigen; het gaat erom het werk zo te organiseren dat we professionele handen aan het bed houden. Bijvoorbeeld door teams zelf meer regelruimte te bieden. De manager kan zich dan met andere dingen bezighouden. De medewerkers moeten het gevoel hebben: niet de manager, maar wíj zijn hier belangrijk in de zorg voor de cliënt. Dat kwartje begint nu te vallen.'

Meer weten


 

Dossier(s)

In voor zorg-deelnemer

In voor zorg! is een programma van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en Vilans, Kenniscentrum voor langdurige zorg