invoorzorg.nl gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren. Lees meer over cookies.

Ondersteuning bij veranderingen in de langdurige zorg.

Beeldschermzorg geeft meneer van Zwam een steuntje in de rug

Gepubliceerd op:

Meneer van Zwam is net jarig geweest. Het huis van de 80-jarige staat vol bloemen. 10 jaar woont Van Zwam nu in een zelfstandige woning in het complex Tolsteeg van zorgorganisatie AxionContinu. Sinds het begin heeft hij hulp in de huishouding, maar pas sinds 3 jaar ontvangt Van Zwam thuiszorg in verband met zijn stoma. Daarvoor kwam meerdere keren per dag een medewerker van AxionContinu langs.

Maar dat is inmiddels tot een keer per dag teruggebracht, want Van Zwam maakt gebruik van beeldschermzorg. Toen AxionContinu zijn eerste stappen zette op dit pad, was Van Zwam meteen enthousiast. 'Het zijn nieuwe ontwikkelingen waarin ik gewoon graag meega.'

Alice van Krugten is verzorgende IG. Zij is een van de eerstverantwoordelijken (EV-er) binnen een thuiszorgteam van AxionContinu. In zo’n team stelt de wijkverpleegkundige de indicatie en maakt een ondersteuningsplan. De EV-er doet onder meer de zorgplanbespreking. Het team bestaat verder uit verzorgenden en helpenden en met zijn allen voeren ze de zorg uit. Beeldzorg is nieuw voor de teams.

Bijzonderheden

Iedere dag belt de EV-er of de wijkverpleegkundige op een vast moment met de cliënt. Voor meneer van Zwam is dat iedere dag tussen 13 en 14 uur. Van Krugten: 'In de ochtend is er dan al iemand uit het team langs geweest. De rest van de dag doet meneer Van Zwam zijn verzorging zelf. We bespreken dan tussen 13 en 14 uur hoe dat is gegaan, of er nog bijzonderheden zijn en wat er verder die dag op het programma staat.'

Meneer van Zwam is een drukbezette man. Voor hem is het ideaal dat hij niet meer thuis hoeft te blijven om te wachten op een medewerker van de thuiszorgorganisatie. Hij krijgt meer regie over zijn dag en over zijn eigen verzorging. Een medewerker over de vloer is wel gezellig, maar zelf zijn gang kunnen gaan, is ook belangrijk.

Zo is er een bijbelclubje waarvoor mensen zich bij Van Zwam thuis verzamelen. Hij stapt bovendien graag op de fiets naar zijn zus in Maarssen of gaat op pad met zijn auto. Naar zijn dochter in België bijvoorbeeld of om zijn buurvrouw van 94 ergens naar toe te brengen.

Buurvrouw

De buurvrouw op haar beurt, kookt voor Van Zwam en strijkt zijn overhemden. Het is een wisselwerking waar beiden goed bij gedijen. Van Zwam vindt dat er heel goed voor hem wordt gezorgd door AxionContinu, maar is ook blij dat hij zelf kan blijven doen wat hij wil en ook kan.

Als Van Zwam op zondag naar de kerk gaat, dan belt hij eerder op de dag met zijn iPad naar AxionContinu. Dat is geen probleem, maar moet wel worden ingepland.

Nu is alle beeldschermzorg nog gepland, op een vast moment op de dag. In de toekomst gaat dat waarschijnlijk wat losser plaatsvinden, legt Van Krugten uit. 'Het is wenselijk dat we straks altijd bereikbaar zijn, zodat mensen ons kunnen raadplegen als ze zorg nodig hebben in plaats van een vast moment op de dag. Maar zo zijn we nu nog niet georganiseerd.'

Kind kan de was doen

Van Zwam demonstreert hoe de ipad werkt. Een kind kan de was doen; via een soort Skypeverbinding vindt het beeldcontact plaats. Prettig is dat beller en gebelde elkaar kunnen zien. Van Krugten: 'Dat is een groot verschil met gewoon bellen; dat wij cliënten kunnen zien, dat maakt het gemakkelijker om toch goed zorg te kunnen verlenen. We kunnen meekijken met medicijnen of begeleiden in het stap voor stap een handeling uitvoeren. Stel dat iemand COPD heeft, dan is goed te zien of diegene het benauwd heeft of niet.' Van Zwam beaamt: 'Doordat we elkaar zien, maak je toch contact.'

Van Zwam was tijdens zijn werkzame leven hoofd postkamer bij de rechtbank. Hij bracht poststukken weg door het hele land, begeleidde er ook wel getuigen tijdens een zitting en deed receptiewerkzaamheden. Pas de laatste jaren kwam hij daar in aanraking met een computer. Van Zwam: 'Ik ben er niet mee opgegroeid, al heb ik er thuis wel een.'

Zag hij er niet tegenop om de iPad te gaan gebruiken? 'Nee, helemaal niet. Ik vond het juist leuk om het te leren. En weet je wat ik dacht? Als ik het niet onder de knie krijg, dan heb ik het tenminste geprobeerd.'

Enthousiast

Er zijn bij AxionContinu inmiddels 60 cliënten die beeldzorg ontvangen. Alle cliënten hebben een presentatie gehad. Niet iedereen was meteen enthousiast, en niet bij iedere cliënt is het een succes geworden. Toch geldt voor allemaal, dat wie er eenmaal aan gewend is, vanzelf enthousiast is geworden, zegt Van Krugten. 'We hebben expres gekozen voor de iPad, omdat die zo gebruiksvriendelijk is.'

De iPads krijgen mensen in bruikleen. Als er geen wifi in de woning is, wordt ook dat geregeld. De cliënten die meedoen met beeldzorg hebben na de presentatie persoonlijk instructie ontvangen over de iPad.

Ook niet iedere medewerker is onverdeeld enthousiast. Sommigen menen bijvoorbeeld dat zij beter in staat zijn om de zorg te verlenen, dan het de cliënt zelf te laten doen. Oogdruppelen bijvoorbeeld. Het vraagt omdenken van zowel cliënt als medewerker, zegt Van Krugten. 'Een nieuwe generatie medewerker en cliënt is al veel meer gewend om alles met digitale communicatievormen te doen.'

Minder afhankelijk

Het gaat er ook niet om wie de zorg het beste kan leveren, legt zij uit. 'Waar het om gaat is dat cliënten minder afhankelijk van ons worden en hun leven kunnen inrichten zonder dat zij moeten wachten op onze bezoekjes iedere dag. Beeldschermzorg is een steuntje in de rug.'

Ja, de sociale functie van thuiszorg is er wel minder door geworden, maar daar staat een veel grotere regie van de cliënt tegenover. Van Krugten: 'Met beeldschermzorg kunnen we adviseren en controleren als dat nodig is. Er is altijd een doel, die voortkomt uit de gestelde indicatie.'

Van Zwam: 'Ik vind een bezoekje gezellig, maar ik hoef niet steeds iemand over de vloer te hebben. Een keer per dag is voldoende. Het contact via de iPad geeft mij vooral een veilig gevoel.'

Laatst moest Van Zwam naar het ziekenhuis. Daar zocht Van Krugten hem op. Maar iedere dag bezoek, dat gaat niet. De oplossing? 'Mocht het nog eens voorkomen, dan zoek ik uit of de iPad met wifi mag worden gebruikt op de betreffende afdeling. Dan kunnen we iedere dag even contact hebben.'

Interview door Ellen Kleverlaan

 Meer weten

 

Dossier(s)

Tags

In voor zorg-deelnemer

In voor zorg! is een programma van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, en Vilans, Kenniscentrum voor langdurige zorg